આ વિશ્વકોશ વિશે

જૈન પરંપરાનો સચિત્ર વિશ્વકોશ, એક જ નિયમ પર ઊભો: અહીંનો દરેક આંકડો કોઈ ગ્રંથ સુધી પહોંચવો જોઈએ, અને જ્યાં નથી પહોંચતો ત્યાં પાનું એ કહી દે છે.

આ કેવી રીતે બન્યું છે

ગણના જાહેર છે

આ વિશ્વકોશ શ્વેતાંબર ગણનાને અનુસરે છે. જ્યાં દિગંબર પરંપરા જુદો આંકડો આપે છે — બારને બદલે સોળ કલ્પ, છપ્પનને બદલે છન્નું અંતર્દ્વીપ — ત્યાં ભેદને ચૂપચાપ ઉકેલવાને બદલે કહી દેવાય છે.

કશું ઘડવામાં આવતું નથી

બત્રીસ વિજયોમાંથી માત્ર એકની રાજધાની અહીં નામ સાથે છે, કારણ કે એ એક જ પુષ્ટ થઈ શકી. ચક્રવર્તીનાં ચૌદ રત્નોમાંથી માત્ર બેનું માપ છે, કારણ કે ગ્રંથ માત્ર બેનું આપે છે. જ્યાં નામ કે માપ નોંધાયેલું નથી ત્યાં પાનું કશું છાપતું નથી અને કહે છે કે એ નોંધાયેલું નથી.

ભેદ પર સ્રોત નામ સાથે

જ્યાં પરંપરા પોતે અસંમત છે ત્યાં બંને પાઠ એમના સ્રોત સાથે અપાય છે. સીતાની સહાયક નદીઓ જંબૂદ્વીપપ્રજ્ઞપ્તિમાં 5,32,000 છે, પછીની ગણતરીઓમાં 5,32,038, અને દિગંબર સર્વાર્થસિદ્ધિમાં 1,12,000. ત્રણેય છપાય છે.

યોજન બદલાતું નથી

લોકનાં અંતર પ્રમાણ યોજનમાં છે, જે શરીરો અને ઇમારતોના ઉત્સેધ યોજનથી પાંચસો ગણું છે. આ સાઇટ પર ક્યાંય કિલોમીટર કે માઇલમાં રૂપાંતર નહીં મળે, કારણ કે એવું કોઈ રૂપાંતર અર્થપૂર્ણ નથી.

ગણિત ચકાસાય છે

આંકડા પરસ્પર બંધાયેલા છે: જંબૂદ્વીપનાં સાત ક્ષેત્રો 1:2:4:8:16:32:64 અને પછી ઊલટા ક્રમે, ચોર્યાસી લાખ ઉપરાંત નરક, બહારની તરફ બમણા થતા વલયો. એમાંનો દરેક સરવાળો સાઇટ પ્રકાશિત થાય એ પહેલાં આપોઆપ ચકાસણીથી સિદ્ધ થાય છે, જેથી કોઈ એક આંકડાની ભૂલ વાચક સુધી પહોંચવાને બદલે નિર્માણને જ અટકાવે.

સુધારા

આ સામગ્રીનો ઉપયોગ

મશીનો માટે